Vanaf nu “wilde spin” af

COLUMN

Het is weer het jaargetij voor een iets minder gezelschap. Spinnen! Diertjes die zonder dat zij het zichzelf bewust zijn, veel paniek veroorzaken bij de mens. Het is nog spannender als zij niet zichtbaar zijn. Want voor jij het door hebt, voel jij het heerlijke gekriebel in jouw gezicht van hun magnifieke bouwsel, het web. Meestal zijn het de kruisspinnen die zich de moeite getroosten de mens de stuipen op het lijf te jagen. Maar wat weten wij eigenlijk over deze kruisspin?

Er zijn in ons land ongeveer 15 verschillende soorten kruisspinnen. Zij hebben een prachtig wielweb. Helemaal in de morgendauw. Maar wat de meesten onder ons misschien niet weten, als de kruisspin de kans krijgt, zal de kruisspin zijn eigen web opeten alvorens een nieuw exemplaar te maken. Dit web is namelijk bijzonder voedzaam. Bovendien kleven er altijd nog wat minuscule insecten of insect onderdelen in, waar de kruisspin in eerste instantie niet de moeite voor heeft genomen om deze in te spinnen.

Een belangrijke reden waarom de kruisspin zoveel voorkomt, heeft te maken met het feit dat zij zich zowat overal thuis voelen. Misschien heb jij wel eens een net uitgekomen ei-cocon van een kruisspin gezien? De honderden kleine, geel-zwarte spinnetjes zitten dan dicht bij elkaar in één spinsel. Wanneer jij dit gele bolletje met jouw vinger aanraakt, stuiven de kleintjes in paniek uit elkaar. Meestal komen zij na een aantal uren wel weer bij elkaar zitten. Als de tijd rijp is gaan zij elk hun eigen weg. Een aantal onder hen zal zich, bij voldoende wind, laten meedrijven naar andere oorden.

Kruisspinnen worden niet graag opgepakt. Wanneer zij zich bedreigt voelen, zullen zij zich proberen te verdedigen door te bijten. Wanneer zij echt in paniek zijn, zullen ze daarbij ook nog wat gif injecteren. Voor mensen is een dergelijke gif-beet totaal ongevaarlijk. De beet geeft een prikje en het gif jeukt enkele uren. Maar het verdwijnt zonder enige schade te hebben toegebracht.

Kort geleden werd een goed bewaard geheim ontdekt bij een ander soort spin. De broeikasspin! Hun geheim? Hun web!

 Broeikasspin020912D.jpg

Het web van de broeikasspin heeft een bijzondere eigenschap. De kleefkracht ervan kan sterk genoeg zijn om het web aan een muur te laten hechten. Het is ook zwak genoeg om een vang-draad van de grond los te laten komen wanneer er een prooi tegenaan loopt.

Hoe kan de spin met dezelfde kleefstof, sterke en zwakke verankeringen voor zijn web produceren? 

De spin verankert zijn web aan een muur, plafond of vergelijkbaar oppervlak met stukjes spinrag, wat zoveel kleefkracht heeft, dat het web niet loslaat als er een behoorlijke prooi in vliegt. Onderzoekers van de Universiteit van Akron in Ohio hebben beide stukjes spinrag onderzocht. Het blijkt dan om twee verschillende constructies te gaan. Zo kan het dat de draden zich makkelijk van de grond loslaten en als een veer omhoogschieten, zodra er een prooi tegenaan loopt.

Nu komt het. De onderzoekers, die dit bijzondere fenomeen ontdekt hebben, zijn een synthetisch hechtmiddel aan het ontwikkelen waarmee deze intelligente ontwerpstrategie van de broeikasspin wordt nagebootst. Zo hopen zij binnenkort een hechtmiddel te creëren, dat zowel voor verbandmateriaal als voor behandeling van botbreuken gebruikt kan worden. Medici zullen er geen “garen bij spinnen” maar zij zullen het erg goed kunnen gebruiken.

 Dirk-Jan Prins 2010a

Widget is loading comments…

 

 

Facebook
Facebook
Google+
Google+
http://www.bic-news.nl/vanaf-nu-wilde-spin-af/
Volg mij via e-mail
RSS
INSTAGRAM